Paweł Jabłoński, magister inżynier w specjalności inżynieria bezpieczeństwa pożarowego (SGSP) · Prevent4You · aktualizacja: wrzesień 2026 · czas czytania: 7 min

W skrócie: urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice przegląda się w terminach ustalonych przez producenta, ale nie rzadziej niż raz w roku (§ 3 ust. 3 rozporządzenia MSWiA z 7 czerwca 2010 r.). Węże hydrantów wewnętrznych przechodzą dodatkowo próbę ciśnieniową co 5 lat (§ 3 ust. 4). Dla wielu systemów, np. SSP, oddymiania czy detekcji gazów, dokumentacja producenta i normy wymagają przeglądów częściej niż raz w roku. Wtedy obowiązuje termin krótszy.

Przeszedłem ponad 2000 przeglądów urządzeń przeciwpożarowych. Najczęściej pada przy nich pytanie: „raz w roku wystarczy, prawda?”. Czasem tak. Często nie. W tym wpisie zebrałem terminy w jednym miejscu i dopisałem to, czego w przepisach nie ma, a co widzę na obiektach.

Co mówi przepis? Zasada „producent, ale nie rzadziej niż raz w roku”

Podstawą jest § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Są tam trzy zasady:

1. Przeglądy i konserwację robi się według Polskich Norm, dokumentacji techniczno-ruchowej (DTR) i instrukcji producenta (ust. 2).
2. Termin ustala producent, ale przegląd musi się odbyć nie rzadziej niż raz w roku (ust. 3).
3. Węże hydrantów wewnętrznych przechodzą co 5 lat próbę ciśnieniową na maksymalne ciśnienie robocze (ust. 4).

„Raz w roku” to więc minimum, a nie standard. Jeżeli DTR centrali oddymiania mówi „co 6 miesięcy”, to obowiązuje Cię 6 miesięcy.

Tabela: jak często przegląd poszczególnych urządzeń ppoż.

Urządzenie	Minimum prawne	Co w praktyce wynika z norm i DTR	Na co uważać
Gaśnice	raz w roku	przegląd roczny, a remont i badania zbiornika wg producenta	Gaśnica „po terminie” to najczęstsza uwaga PSP, choć naprawia się ją najtaniej.
Hydranty wewnętrzne (węże, zawory)	raz w roku	przegląd wg PN-EN 671-3, próba ciśnieniowa węży co 5 lat	O próbie 5-letniej prawie wszyscy zapominają. Sprawdź datę na wężu.
Hydranty zewnętrzne	raz w roku	pomiar ciśnienia i wydajności	Sam protokół „sprawny”, bez pomiarów, nic nie mówi.
System sygnalizacji pożarowej (SSP)	raz w roku	czynności kwartalne i roczne wg PKN-CEN/TS 54-14 oraz DTR centrali, a do tego codzienne i miesięczne czynności użytkownika	Wpis w książce eksploatacji bez testu czujek to nie przegląd.
Dźwiękowy system ostrzegawczy (DSO)	raz w roku	wg DTR, zwykle razem z SSP	Test zrozumiałości komunikatu, nie tylko tego, „czy gra”.
Oddymianie i klapy dymowe	raz w roku	wg DTR, często co 6 miesięcy	Akumulatory w centralkach padają szybciej, niż się wydaje.
Oświetlenie awaryjne i ewakuacyjne	raz w roku	wg PN-EN 50172: test funkcjonalny co miesiąc, test pełnego czasu pracy raz w roku	Oprawa świeci z sieci, ale na baterii wytrzymuje 10 minut zamiast 60.
Drzwi i bramy przeciwpożarowe	raz w roku	wg producenta (zamykacze, elektrotrzymacze, samozamykanie)	Klin pod drzwiami unieważnia wszystko powyżej.
Przeciwpożarowy wyłącznik prądu (PWP)	raz w roku	test zadziałania i oznakowania	Wyłącznik, o którym nikt nie wie, co wyłącza.
Detekcja gazów (CO, LPG, wodór itd.)	raz w roku	przegląd oraz kalibracja wg DTR danego sensora	Sensory się starzeją. Szczegóły we wpisie o detekcji w garażach.
Instalacja tryskaczowa	raz w roku	czynności tygodniowe, kwartalne, półroczne, roczne i wieloletnie wg PN-EN 12845 (lub VdS/NFPA)	Cotygodniowe próby robi użytkownik. Pełny harmonogram tutaj.

Tabela pokazuje typowe terminy. Wiążąca jest zawsze DTR konkretnego urządzenia na Twoim obiekcie. Jeżeli jej nie masz, to już jest pierwsza rzecz do załatwienia.

Wyjątek: autonomiczne czujki dymu i czadu (np. w mieszkaniach i pokojach hotelowych) nie podlegają tym zasadom. Montuje się je i konserwuje według instrukcji producenta (§ 3 ust. 3a, więcej o nowym obowiązku).

Dlaczego „raz w roku” często nie wystarcza?

Z trzech powodów.

Po pierwsze, producent. Rozporządzenie odsyła do DTR, a DTR wielu systemów (central oddymiania, detektorów gazu, części central SSP) wymaga przeglądów co pół roku albo co kwartał. Kontrolujący też to wie.

Po drugie, normy eksploatacyjne. Dla SSP wytyczne PKN-CEN/TS 54-14 opisują harmonogram z czynnościami kwartalnymi i rocznymi, które wykonuje specjalista. Oprócz tego są czynności użytkownika: codzienne sprawdzenie centrali, wpisy w książce eksploatacji, reakcja na każdy sygnał uszkodzenia.

Po trzecie, obiekt się zmienia. Przegląd sprawdza, czy urządzenie działa. Nie sprawdza, czy nadal pasuje do budynku. Hala, w której przestawiono regały, podniesiono składowanie albo wstawiono ścianki działowe, może mieć sprawny system, który chroni obiekt z dokumentacji, a nie ten, który faktycznie stoi.

Czego wymagać od firmy, która robi u Ciebie przeglądy?

Za przegląd płacisz nie za podpis, tylko za informację o stanie obiektu. Dobry protokół to lista kontrolna, którą możesz sprawdzić sam:

1. Wykaz urządzeń z lokalizacją. Każda gaśnica, hydrant i klapa z oznaczeniem i miejscem, a nie „gaśnice – 24 szt. – sprawne”.
2. Pomiary, a nie tylko oceny. Przy hydrantach ciśnienie statyczne, dynamiczne i wydajność. Przy oświetleniu czas pracy na baterii. Przy detekcji gazów wynik kalibracji.
3. Konkretne usterki z zaleceniem. Co nie działa, gdzie jest, co zrobić i w jakim terminie.
4. Termin następnego przeglądu przy każdym urządzeniu.
5. Kto wykonał przegląd i z jakimi kwalifikacjami. Ustawa o ochronie przeciwpożarowej wymaga, żeby czynności z zakresu ochrony ppoż. wykonywały osoby z odpowiednimi kwalifikacjami (art. 4 ust. 2–2b). Do tego producenci central wymagają przeszkolenia lub autoryzacji, a przy pracach elektrycznych potrzebne są świadectwa kwalifikacyjne.
6. Oznaczenie urządzeń na obiekcie. Etykieta z datą przeglądu, a coraz częściej kod QR z historią urządzenia. Tak prowadzimy przeglądy u siebie (zobacz, jak to działa).

Jeżeli po przeglądzie dostajesz jedną kartkę z tabelką „sprawne / sprawne / sprawne”, a firma była na obiekcie 40 minut, to przeglądu w praktyce nie było. Był podpis.

Pięć rzeczy, które widzę na przeglądach najczęściej

Z mojej praktyki (szerzej mówię o tym w filmie „7 błędów ppoż., które widzę na każdym obiekcie”):

• Zastawione drogi ewakuacyjne i dostęp do hydrantów. Paleta „tylko na chwilę” stoi tam od miesięcy.
• Drzwi przeciwpożarowe zablokowane w pozycji otwartej. Klin, gaśnica albo sznurek. Drzwi EI 60 z klinem mają klasę EI 0.
• Przeglądy, których nie ma. Na urządzeniu jest naklejka, ale w segregatorze brak protokołu. Albo odwrotnie.
• Oświetlenie awaryjne, którego nikt nie testował na baterii.
• Przepusty instalacyjne, czyli dziury w ścianach oddzielenia pożarowego po kolejnych ekipach instalacyjnych. Temu tematowi poświęciłem osobny wpis.

Kto odpowiada za terminy przeglądów?

Właściciel obiektu, który ma obowiązek zapewnić przeglądy techniczne, konserwacje i naprawy urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic (art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie przeciwpożarowej). Odpowiedzialność przejmuje zarządca lub użytkownik, jeśli tak stanowi umowa, a gdy umowy nie ma, ten, kto faktycznie włada obiektem (art. 4 ust. 1a). Firma serwisowa wykonuje przegląd, ale za to, żeby się odbył, odpowiada ten, kto obiektem zarządza. Dlatego warto mieć jeden harmonogram wszystkich urządzeń: kto, co, kiedy. Najlepiej prowadzony przez serwis, ale wgląd w niego musisz mieć Ty.

Terminy przeglądów powinny być też wpisane w instrukcję bezpieczeństwa pożarowego. Jeśli ich tam nie ma, to jeden z sygnałów, że instrukcja jest zrobiona szablonowo. Więcej o tym tutaj.

Najczęstsze pytania

Czy przegląd gaśnic raz w roku wystarczy?

Tak, jeżeli producent nie wymaga częściej. Rozporządzenie wymaga przeglądu nie rzadziej niż raz w roku. Poza przeglądem trzeba pilnować terminów remontu i badań zbiornika, które określa producent. Gaśnicy uszkodzonej, rozszczelnionej albo użytej nie zostawia się do najbliższego przeglądu, tylko od razu wymienia.

Co ile lat próba ciśnieniowa węży hydrantowych?

Co 5 lat. Wynika to z § 3 ust. 4 rozporządzenia MSWiA z 7 czerwca 2010 r. Próba odbywa się na maksymalne ciśnienie robocze, zgodnie z normą dotyczącą konserwacji hydrantów wewnętrznych (PN-EN 671-3). Coroczny przegląd hydrantu tej próby nie zastępuje.

Jak często przegląd systemu sygnalizacji pożarowej?

Prawo wymaga co najmniej raz w roku, ale w praktyce SSP przegląda się częściej: kwartalnie lub półrocznie, zgodnie z DTR centrali i wytycznymi PKN-CEN/TS 54-14. Między przeglądami użytkownik prowadzi książkę eksploatacji i reaguje na każdy sygnał uszkodzenia.

Kto może robić przeglądy urządzeń przeciwpożarowych?

Ustawa o ochronie przeciwpożarowej wymaga, żeby czynności z zakresu ochrony ppoż. wykonywały osoby z odpowiednimi kwalifikacjami, np. inżynier pożarnictwa, absolwent SGSP lub inspektor ochrony ppoż. (art. 4 ust. 2–2b). Przy urządzeniach dochodzą szkolenia lub autoryzacje producenta (zwłaszcza centrale SSP i oddymiania) i świadectwa kwalifikacyjne przy urządzeniach elektrycznych.

Co grozi za brak przeglądów?

Przy czynnościach kontrolno-rozpoznawczych PSP może wydać decyzję nakazującą usunięcie nieprawidłowości z terminem. Grozi też mandat. Poważniejszy problem pojawia się po zdarzeniu: brak przeglądów to argument dla ubezpieczyciela i punkt wyjścia do pytań o odpowiedzialność zarządcy.

---

Potrzebujesz przeglądu albo drugiej opinii o protokołach od obecnego serwisu? Przeglądy urządzeń przeciwpożarowych – Prevent4You · tel. 506 648 443 · biuro@prevent4you.pl

Podstawa prawna i normy:

• Rozporządzenie MSWiA z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (t.j. Dz.U. 2023 poz. 822 ze zm.), § 3.
• Ustawa z 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (t.j. Dz.U. 2025 poz. 188 ze zm.), art. 4 ust. 1 pkt 3, ust. 1a i ust. 2–2b.
• PN-EN 671-3 (konserwacja hydrantów wewnętrznych), PKN-CEN/TS 54-14 (SSP), PN-EN 50172 (oświetlenie awaryjne), PN-EN 12845 (tryskacze).